Ağustos ayı enflasyonu beklentilerin altında açıklanmıştır. Açıklanan rakamlardan anlaşılan o ki, hem üretici fiyatları (ÜFE), hem de tüketici fiyatları (TÜFE) üzerinde döviz ve faiz artışları etkili olmamıştır. Özellikle TÜFE’deki yüzde -0.1 yani binde birlik düşüş ve Batı Akdeniz bölgesindeki yüzde -0.35 yani binde 3.5’luk düşüş, bu tespitimizi desteklemektedir. Bölgemiz için ilan edilen bu rakam, 26 bölgenin ikinci en düşüğü konumunda olmuştur. Geçen yılın Ağustos ayında Türkiye için yüzde 0.56 ve Batı Akdeniz için yüzde 0.49 ilan edilen rakamlar ile genel ekonomik iklim, bugünkü ortamla karşılaştırılırsa, fiyatların ciddi bir biçimde baskı altında olduğu tespiti yapılabilir. TÜFE’nin yıllık seyrinde de benzer bir eğilim yaşanmaktadır. Ağustos ayı itibariyle yıllık TÜFE ülkemizde yüzde 8.88’den yüzde 8.17’ye, bölgemizde ise yüzde 7.95’ten yüzde 7.90’a gerilemiş bulunmaktadır. Yani TÜFE’deki yıllık düşüş bölgemiz için daha sınırlı olmuştur.
TARIMDAKİ DÜŞÜŞ ÜFE’YE YANSIDI
Tarım, sanayi ve enerji ana kalemlerinden oluşan ÜFE’de ise aylık enflasyon yüzde 0.04 ve yıllık yüzde 6.38 olarak ilan edilmiştir. Geçen yılın Ağustos ayındaki yüzde 1.03’ün çok altında ilan edilen rakama rağmen, yıllık ÜFE yüzde 4.56’dan yüzde 6.38’e çıkmış durumdadır. Yani ÜFE’de yıllık olarak yüzde 40’lık bir artış yaşanmıştır. Yıllık veriler değerlendirildiğinde, TÜFE yüzde 8 düşerken, ÜFE yüzde 40 artmış bulunmaktadır. Bu durum gelecekte TÜFE’yi yukarı doğru tetikleyici bir etki yaratacaktır.
ÜFE’de sıfıra yakın ilan edilen enflasyonun başlıca sebebi tarımdaki yüzde -4.75’lik düşüş olmuştur. Halbuki geçen yılın Ağustos ayında tarım fiyatları yüzde 2.67 artmıştı. Şimdi bu artış, yıllık hesaplardan çıkmış ve -4.75’lik düşüş hesaba alınmıştır. Buna rağmen ÜFE, yıllık olarak yüzde 40 artmış durumdadır.
Enflasyondaki gelecek beklentisi bakımından önemli bir gösterge de çekirdek enflasyondaki eğilimdir. Buna göre geçen ay yüzde 6.09 olan yıllık enflasyon, bu ay yüzde 6.37’ye yükselmiş durumdadır. Yıllık çekirdek enflasyon, bir ay içinde yüzde 5’e yakın yükselmiş bulunmaktadır ki bu, sık karşılaşılan bir durum değildir.
TURİZMİN ETKİSİ
Bölgemiz TÜFE’si bakımından en yüksek fiyat artışı eğlence, kültür kaleminde yüzde 1.14 ile ülkemiz ortalaması olan yüzde 0.44’ün üzerinde gerçekleşmiştir. Turizm hareketliliğinin etkisi bu farkta belirleyici olmuştur. Fiyat düşüşünde birinci sırada giyim, ayakkabı kalemi yüzde -7.48 ile gelmektedir. Bu düşüş de ülkemiz ortalaması olan yüzde -3.62’den ciddi bir şekilde aşağıda gerçekleşmiştir. Bölgemizdeki tüketici fiyatları en fazla artan ve düşen kalemlerin özellikleri ve ülkemiz ortalamasından farkları dikkate alındığında, kentimize ve bölgemize turist gelişi artmakta ama harcama çeşitlilikleri ve yoğunları zayıf kalmakta tespitini yaptırmaktadır.