Dış Ticaret İstatistikleri, Ocak 2018
Ülkemizde dış ticaret istatistikleri 1933 yılından itibaren Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayınlanmaktadır. 1988 yılına kadar madde-ülke ayrıntısında bilgileri kapsayan yıllık dış ticaret yayınlarında, elektronik veri dağıtım sistemlerinin gelişmesi ve güncel verilerin dış ticaret veri tabanlarından dağıtılması nedeniyle 1989 yılından itibaren özet tablolara yer verilmeye başlanmıştır.
Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık olarak kullanıma sunulan ve sadece mal ticaretini kapsayan dış ticaret istatistiklerinin, ulusal hesaplar ve ödemeler dengesinin ihtiyaçlarına cevap verebilmesi önem taşımaktadır.
Türkiye dış ticaret istatistikleri için Özel Ticaret Sistemini uygulamaktadır. Dış ticaret istatistikleri, diğer ülkelerden Türkiye’nin istatistik bölgesine giren veya istatistik bölgesinden diğer ülkelere giden malları içerir ve bunlar şu şekildedir:
– gümrük kontrolü altında normal ihracat ve ithalat rejimi
– gümrük kontrolü altında dahilde ve hariçte işleme rejimi
Dış ticaret istatistikleriyle ilgili olarak, gümrük antrepoları, serbest bölgeler, gümrüksüz satış mağazaları Türkiye’nin gümrük sınırları dışı olarak kabul edilmektedir. Bu alanlarla 3. ülkeler arasında yapılan ticaret istatistikler içinde yer almamaktadır.
İthalat içinde yer almayan kalemler: Transit ticaret, geçici ithalat, parasal altın ithalatı ve 100 ABD Doları altındaki işlemler.
İhracat içinde yer almayan kalemler: Transit ticaret, geçici ihracat, parasal altın ve 100 ABD Doları altındaki işlemler.
Ana veri kaynağı gümrük beyannameleridir. Ham petrol, doğalgaz ve elektrik verileri firmalardan alınmaktadır. Mevsim ve takvimden kaynaklanan etkiler, geçici nitelikte olduklarından, verinin genel eğiliminin gözlemlenmesini engellemektedirler. Bu nedenle, kısa dönemli göstergelerdeki mevsimsel yapının belirlenmesi; ardışık dönemler arasında güvenilir karşılaştırmalar yapmak için son derece önemli rol oynar.
Arındırılmış veri 3 farklı şekilde kamuoyu ile paylaşılabilmektedir: Arındırılmamış veriden, takvim ve tatilden kaynaklanan etkiler arındırıldığında “takvim etkisinden arındırılmış” veri elde edilmektedir. Takvim etkisinden arındırılmış veriler, bir önceki yılın aynı ayına/dönemine göre yapılan kıyaslamalarda kullanılmalıdır. Arındırılmamış veriden, mevsimsel etkilerden kaynaklanan hareketler arındırıldığında “mevsim etkilerinden arındırılmış” veri elde edilmektedir. Mevsim etkilerinden arındırılmış veriler, bir önceki aya/döneme göre yapılan kıyaslamalarda kullanılmalıdır. Arındırılmamış veri, hem mevsim hem de takvim ve tatil etkilerinden arındırıldığında “mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış” veri elde edilmektedir. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış veriler, bir önceki aya/döneme göre yapılan kıyaslamalarda kullanılmalıdır.
2018 Yılı Ocak Ayı Dış Ticaret İstatistikleri Antalya, Isparta ve Burdur İli sonuçlarını TÜİK Antalya Bölge Müdürü Abdi Öncel açıklamıştır:
Türkiye İstatistik Kurumu ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığı işbirliğiyle oluşturulan geçici dış ticaret verilerine göre;
Ülkemizde ihracat 2018 yılı Ocak ayında, 2017 yılının aynı ayına göre %10,7 artarak 12 milyar 457 milyon dolar, ithalat %38 artarak 21 milyar 524 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Antalya’da ihracat 2018 yılı Ocak ayında, 2017 yılının aynı ayına göre artarak 115,7 milyon dolar, ithalat artarak 72,3 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Isparta’da ihracat 2018 yılı Ocak ayında, 2017 yılının aynı ayına göre artarak 14,1 milyon dolar, ithalat artarak 5,8 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Burdur’da ihracat 2018 yılı Ocak ayında, 2017 yılının aynı ayına göre artarak 17,3 milyon dolar, ithalat azalarak 1,5 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Saygılarımla,
Abdi ÖNCEL
TÜİK Antalya Bölge Müdürü
